Skip to main content

Monitor Werken onder invloed

Zo staat werkend Nederland ervoor

In oktober 2024 startten we met de Monitor Werken onder invloed. Die brengt in kaart hoe organisaties in Nederland omgaan met werken onder invloed: komt het voor, hebben jullie richtlijnen, wat zijn de risico's voor jullie organisatie?

We geven je graag een kijkje in de resultaten tot nu toe. 

Invullen kan nog steeds!

We laten de Monitor doorlopen. Je kunt 'm dus nog steeds invullen (het kost ongeveer 10 minuten en we verwerken je antwoorden volledig anoniem). Invullen kan via deze link: → Start de Monitor 

Gebruik jouw antwoorden als nulmeting, of als conversation starter om het gesprek binnen jouw organisatie op gang te brengen. En help ons om een zo volledig mogelijk overzicht te krijgen.

Resultaten

Komt werken onder invloed voor in jullie organisatie?

Legenda

  • -Geen idee - 2.33%
  • -We denken van niet - 37.21%
  • -We vermoeden van wel, maar we hebben dat (nog) niet onderzocht - 23.26%
  • -Ja, we zien signalen (uiterlijke kenmerken of gedrag) die onze vermoedens bevestigen - 25.58%
  • -Ja, testen hebben dat aangetoond - 2.33%
  • -We hebben er alles aan gedaan om te zorgen dat het in onze organisatie niet voorkomt - 9.3%

Toelichting

Uit verschillende onderzoeken blijkt dat 1 op de 6 (bijna 17%) van de werkenden in Nederland een riskant alcoholgebruik heeft. Riskant drinken betekent dat je problemen ervaart doordat je veel of vaak drinkt. Dat kunnen gezondheidsproblemen zijn, relationele problemen, of problemen op het werk. Denk aan afspraken niet nakomen of verzuim. 

Een medewerker die riskant drinkt, loopt het risico om onder invloed aan het werk te gaan. Dat hoeft niet te betekenen dat ze drinken tijdens het werk; ze kunnen nog onder invloed zijn van de vorige avond. 

Het afbreken van één standaardglas alcohol kost 1,5 uur (mannen) of 2 uur (vrouwen). Een flesje bier (330 ml) bevat 1,3 standaardglas. Een uurtje na de eerste slok begint je lichaam met het afbreken van de alcohol.

Drink je vanaf 8 uur ‘s avonds 7 flesjes bier, dan kost het je lichaam ongeveer 14,5 uur (mannen) of 19 uur (vrouwen) om de alcohol af te breken. Bij mannen zou de alcohol dan rond 10.30 ‘s morgens uit hun lichaam zijn. Bij vrouwen is dat pas rond 15.00 uur. 

In een organisatie met 200 medewerkers kunnen ‘s morgens om 9 uur dus meer dan 30 mensen rondlopen die onder invloed zijn van alcohol.

Ook voor drugs zijn er cijfers: 1 op de 9 werkenden gebruikt regelmatig drugs. Wat dat betekent voor de gezondheid van de medewerker of het verzuim en de veiligheid in je organisatie, is afhankelijk van welke drugs er gebruikt worden.

Wat kun je doen?

  • Leg afspraken vast in een alcohol-, drugs- en medicijnenbeleid
  • Zorg dat je medewerkers op de hoogte zijn van de risico’s van alcohol-, drugs- en medicijnengebruik in relatie tot werk
  • Check regelmatig of afspraken worden nageleefd

Heeft jullie organisatie richtlijnen voor werken onder invloed?

Legenda

  • -We hebben een alcohol- drugs- en medicijnenbeleid - 41.86%
  • -De regels voor alcohol-, drugs- en medicijngebruik zijn opgenomen in arbobeleid / RI&E / CAO - 13.95%
  • -De regels voor alcohol-, drugs- en medicijngebruik zijn opgenomen in het personeelsreglement - 30.23%
  • -We hebben geen richtlijnen of protocollen - 13.95%

Toelichting

Regels vastleggen is de eerste stap naar een veilige en gezonde organisatie waarin alle medewerkers weten waar ze aan toe zijn. Je kunt die regels opnemen in andere afspraken (zoals je arbobeleid of personeelsreglement), maar onze ervaring is dat een apart alcohol-, drugs- en medicijnenbeleid (ADM-beleid) het beste werkt. Een apart ADM-beleid waaronder je een handtekening zet, creëert meer betrokkenheid en verantwoordelijkheid. 

Uiteraard moet je er ook voor zorgen dat iedereen weet wat er in dat beleid staat, hoe belangrijk dat is, en waarom dat beleid er is. 

Hoe zorgen jullie dat medewerkers en ingehuurde krachten op de hoogte zijn en blijven van de regels en afspraken rondom werken onder invloed?

Legenda

  • -(Nieuwe) medewerkers krijgen een training / voorlichting - 55.81%
  • -(Nieuwe) inhuurkrachten krijgen een training / voorlichting - 37.21%
  • -We geven ook periodieke opfristrainingen en voorlichting - 25.58%
  • -We geven informatie op duidelijk zichtbare plaatsen (posters/brochures/intranet) - 20.93%
  • -De regels staan in het personeelsreglement; medewerkers moeten daarvoor tekenen - 53.49%
  • -We hebben hier (nog) geen vaste manier voor - 16.28%

Toelichting

Heb je je ooit afgevraagd waarom dezelfde commercials zo vaak voorbij komen op je radio,  tv of socials? Het is een regel die reclamemakers al decennialang toepassen: herhaling werkt. Dat geldt ook voor training en voorlichting over je ADM-beleid. 

Een training geven aan nieuwe mensen is een goed begin, medewerkers laten tekenen voor de regels ook. Maar de échte impact begint pas daarna. Herhaal, herhaal, herhaal. Niet zo vaak als een radiocommercial, maar wel regelmatig. Zorg dat je informatie actueel en objectief is en presenteer het op verschillende manieren (training, voorlichting, e-learning, drukwerk), zodat het onderwerp onder de aandacht blijft.

Hoe zorgen jullie ervoor dat de afspraken worden nageleefd?

Legenda

  • -We testen medewerkers - 9.3%
  • -We spreken elkaar aan op de risico’s van werken onder invloed - 46.51%
  • -We zorgen dat er nooit alcohol of drugs aanwezig zijn in onze organisatie - 34.88%
  • -We verminderen de risico’s door een actief vitaliteitsbeleid - 20.93%
  • -We gaan ervan uit dat afspraken worden nageleefd - 53.49%
  • -We hebben hier (nog) geen procedure(s) voor - 23.26%

Toelichting

In de praktijk zien we uiteenlopende manieren om te checken of medewerkers zich houden aan de afspraken rondom werken onder invloed: van 100% vertrouwen tot regelmatig testen. Elke manier heeft voor- en nadelen.

Om ervoor te zorgen dat je ADM-beleid echt wordt nageleefd, is openheid, duidelijkheid en transparantie essentieel. Haal het onderwerp uit de taboesfeer. Zorg dat je mensen de risico’s kennen, én dat ze weten wat ze kunnen doen als ze zich zorgen maken - over zichzelf of over anderen. 

Waarom heeft de organisatie geen richtlijnen?

Legenda

  • -We hebben er nooit over nagedacht - 28.57%
  • -We vertrouwen op het gezond verstand van onze medewerkers - 42.86%
  • -We verwachten veel weerstand - 50%
  • -Het speelt bij ons niet - 14.29%
  • -We willen onze medewerkers niet te veel regels opleggen - 16.67%

Toelichting

Ben je bezig met je ADM-beleid, maar nog niet klaar? Mooi, succes met de laatste loodjes! Kom je er niet uit, bel ons dan gerust: 030 - 30 70 203. 

Eigenlijk is er geen enkele goede reden te bedenken waarom je geen richtlijnen zou hebben over alcohol, drugs en medicijnen op de werkvloer. Natuurlijk is het prima om te vertrouwen op het gezonde verstand van je medewerkers. Natuurlijk kan er weerstand zijn tegen meer regels. Maar zoals we hierboven al zeiden: op elke 6 medewerkers is er één die riskant drinkt, en op elke 11 medewerkers is er één die regelmatig drugs gebruikt. Het speelt dus vrijwel zeker ook bij jullie.

Wat doet het met het imago van je organisatie als je medewerkers in bedrijfskleding de coffeeshop uit komen? En dat die ene medewerker elke ochtend nog onder invloed is van de alcohol van de dag daarvoor, wat betekent dat voor de veiligheid van alle collega’s? 

Jouw mensen hebben recht op een veilige en gezonde werkomgeving. Regels over ADM-gebruik dragen daaraan bij. 

In hoeverre leeft het thema binnen de organisatie?

Legenda

  • -Medewerkers spreken elkaar aan bij vermoedens van werken onder invloed - 20.93%
  • -Medewerkers schakelen de leidinggevende (of een aangewezen functionaris) in als ze vermoeden dat een collega onder invloed is - 46.51%
  • -Het is een gevoelig onderwerp, we praten er alleen over als het echt niet anders kan - 6.98%
  • -Als het erover gaat, dan gaat het meestal niet over de negatieve kanten van gebruik - 6.98%
  • -We praten er niet over - 18.6%

Toelichting

De meeste mensen drinken, sommige mensen gebruiken drugs. Dat is een feit. Er zijn maar heel weinig organisaties waar uitsluitend geheelonthouders werken. En toch blijft het een gevoelig onderwerp dat veel mensen het liefst uit de weg gaan.

Als er moeilijk over gepraat kan worden, hoe kun je werken onder invloed dan aanpakken? Met kennis, bewustwording en openheid. Maak het onderwerp bespreekbaar en haal het uit de taboesfeer. Alleen dan kun je problemen voor zijn: hoe langer een medewerker rondloopt met een zorgelijk middelengebruik, hoe meer stress die medewerker ervaart. En van stress wordt een probleem meestal niet kleiner. 

Organiseer voorlichting, themasessies, trainingen en open gesprekken met een positieve insteek. Laat zien dat je zorgt voor je medewerkers. Je mensen zijn je belangrijkste kapitaal; investeren in hun veiligheid, gezondheid en welzijn betaalt zichzelf terug. Gezonde werknemers verzuimen minder en zijn gemotiveerder en productiever.

Als het misgaat

Wanneer in jouw organisatie een ernstige fout wordt gemaakt, hoe groot is dan de impact op de medewerkers en de maatschappij?

Legenda

  • -Dit is niet van toepassing voor onze organisatie - 23.26%
  • -Ernstige fouten treffen de betrokken medewerker(s), er is geen maatschappelijke impact - 27.91%
  • -De gezondheid en veiligheid van medewerkers en burgers kan in gevaar komen - 39.53%
  • -Burgers kunnen op een andere manier ernstig gedupeerd worden (denk bijvoorbeeld aan financiële gevolgen of een datalek) - 9.3%

Wat zouden bij ernstige fouten de gevolgen kunnen zijn voor het imago en de reputatie van jouw organisatie?

Legenda

  • -Daar hebben we nooit over nagedacht - 13.95%
  • -Er is hooguit aandacht voor in lokale media - 39.53%
  • -De landelijke media kunnen er aandacht aan besteden - 53.49%
  • -De politiek kan er vragen over stellen - 13.95%
  • -Onze vergunning kan worden ingetrokken - 23.26%

Toelichting

Soms is de impact van een ernstige fout of ongeval meteen zichtbaar: een kraan valt op een huis, een schip vaart tegen een brug, een medewerker struikelt over een kabel en veroorzaakt kortsluiting, brand en uiteindelijk een milieuramp. Bij andere ernstige fouten vallen de gevolgen minder snel op: een medewerker laat ergens een USB-stick met gegevens slingeren, een komma op de verkeerde plaats dupeert honderden burgers of de organisatie zelf. 

Gelukkig ben je als organisatie verzekerd tegen ongevallen - behalve dan als het ongeval is veroorzaakt onder invloed van alcohol of drugs. Dan betaalt de verzekeraar niet uit.

Als organisatie draai je dus zelf op voor materiële- en letselschade na een ongeval of grove fout. Daarnaast kan zo’n incident een flinke deuk slaan in je reputatie en je imago. Van imagoschade kom je niet snel af, dat kan je jaren blijven achtervolgen.

De meeste organisaties hebben richtlijnen om ongevallen te voorkomen. Regels en handhaving rondom alcohol-, drugs- en medicijnengebruik horen daar gewoon bij. Met duidelijke afspraken en regelmatige checks kun je het aantal fouten beperken en ernstige ongevallen voorkomen.

Wat is het protocol met betrekking tot werken onder invloed bij een ernstige fout of bedrijfsongeval?

Legenda

  • -We testen alle betrokkenen op het gebruik van alcohol, drugs of medicijnen - 2.33%
  • -We testen alleen bij vermoeden van alcohol-, drugs- of medicijngebruik - 11.63%
  • -We vragen medewerkers of ze alcohol, drugs of medicijnen hebben gebruikt, maar we testen niet - 44.19%
  • -Onderzoeken of er sprake is van alcohol-, drugs- of medicijngebruik is geen onderdeel van het protocol - 39.53%

Toelichting

Een onderzoek na een ongeval is bedoeld om de oorzaak te achterhalen en herhaling in de toekomst te voorkomen. Zo verbeter je de veiligheid in je organisatie - behalve als één mogelijke oorzaak onderbelicht blijft.

Wanneer je ook onderzoekt of er sprake was van middelengebruik, kun je ook die mogelijke oorzaak aanpakken en zo je organisatie veiliger maken. 

Doelen

Welke doelen hebben jullie als het gaat om voorkomen en aanpakken van werken onder invloed?

Legenda

  • -Regels en afspraken formuleren - 100%
  • -Zorgen dat iedereen binnen de organisatie op de hoogte is van de regels - 51.16%
  • -Er beter op toezien dat afspraken worden nageleefd - 34.88%
  • -Een cultuur creëren waarin werken onder invloed een gezamenlijke verantwoordelijkheid is - 51.16%
  • -Weerstand tegen het aanpakken van werken onder invloed verminderen - 9.3%
  • -Het onderwerp bespreekbaar maken - 48.84%
  • -Zorgen dat iedereen binnen de organisatie doordrongen is van het belang en ernaar handelt - 46.51%
  • -Een beter inzicht krijgen in hoe vaak werken onder invloed voorkomt in onze organisatie - 18.6%
  • -Het aantal gevallen van werken onder invloed verminderen - 13.95%
  • -Zorgen dat medewerkers met een riskant of problematisch gebruik behouden kunnen blijven - 23.26%
  • -De veiligheid voor de medewerkers en de organisatie verbeteren - 41.86%
  • -We hebben geen doelen - 23.26%

Op welke manieren willen jullie die doelen bereiken?

Legenda

  • -We leggen de regels en afspraken vast in een alcohol-, drugs- en medicijnenbeleid - 62.79%
  • -We nemen ons bestaande beleid onder de loep en zorgen dat het weer up to date is - 18.6%
  • -We trainen leidinggevenden zodat ze weten wat ze kunnen doen bij (vermoeden van) werken onder invloed - 34.88%
  • -We gaan alcohol- en drugstesten inzetten - 6.98%
  • -We geven alle medewerkers en ingehuurde krachten training en voorlichting over de effecten van werken onder invloed op je functioneren - 32.56%
  • -We gaan een coachingstraject (laten) opzetten om medewerkers met een riskant of problematisch middelengebruik te ondersteunen - 13.95%
  • -We organiseren themasessies en gesprekken over werken onder invloed - 13.95%
  • -Anders - 16.28%

Wat zou kunnen helpen om doelen te bereiken (of te formuleren)?

Legenda

  • -Een goed inzicht in de risico’s voor onze organisatie - 74.42%
  • -Iemand die ons helpt om een goed onderbouwd en helder beleid te formuleren - 9.3%
  • -Een op onze organisatie afgestemd integraal programma (beleid, training en voorlichting, handhaving en coaching) - 13.95%
  • -Een toolkit waarmee we zelf aan de slag kunnen - 41.86%
  • -Een coachingstraject met een externe coach, voor medewerkers met een riskant of problematisch middelengebruik - 11.63%
  • -Heldere regels vanuit de overheid - 23.26%
  • -Iemand die ons helpt om draagvlak te creëren - 9.3%
  • -Iemand die onze taal spreekt en weet hoe je medewerkers in beweging krijgt - 4.65%
  • -Meer kennis over alcohol, drugs en medicijnen bij leidinggevenden en medewerkers - 41.86%
  • -Een vertrouwenspersoon waar de medewerkers terecht kunnen om over dit onderwerp te praten
  • -Angst voor ontslag wegnemen - 9.3%
  • -We hebben geen doelen en gaan die ook niet formuleren - 20.93%

Toelichting

Volgens de arbowet ben je als werkgever verplicht om je mensen een gezonde en veilige werkomgeving te bieden. Werken onder invloed aanpakken, verminderen of voorkomen hoort daarbij. Duidelijke regels zijn belangrijk, maar minstens zo belangrijk is de manier waarop je met die regels omgaat: repressief of constructief? 

Zorg dat je doelen passen bij je organisatie én dat ze gelden voor iedereen binnen de organisatie. Maak je doelen duidelijk, specifiek en begrijpelijk, en denk ook alvast na over de manier waarop je die doelen wilt bereiken.

PDF rapportage ontvangen?

Klik op de knop hieronder, vul je gegevens in en hij komt naar je toe!

Mail me de PDF

Klik op de knop hieronder, vul je gegevens in en hij komt naar je toe!

Mail me de PDF

Veelgestelde vragen

Waarom zou ik de Monitor invullen?

Tot nu toe is nog niet goed in kaart gebracht hoe bedrijven en organisaties omgaan met vraagstukken rondom werken onder invloed. De Monitor Werken onder invloed brengt daar verandering in: die geeft inzicht en brengt in kaart welke vragen er spelen, welke knelpunten er zijn en hoe groot het probleem is.

Daarnaast kun je je eigen antwoorden gebruiken als  een soort nulmeting, of een conversation starter om het gesprek binnen jouw organisatie op gang te brengen. 

Is werken onder invloed eigenlijk wel een probleem?

Een paar cijfers:

  • 1 op de 6 werkende Nederlanders heeft een riskant alcoholgebruik;
  • 1 op de 11 werkende Nederlanders gebruikt regelmatig drugs;
  • 20-25% van de bedrijfsongevallen wordt veroorzaakt door alcoholgebruik.

Als je dat allemaal weet, dan weet je ook dat de vraag niet is: is het een probleem?
De vraag is eerder: hoe groot is het probleem?
Daar hopen we met deze Monitor achter te komen.

Waarom doet Trafieq dit?

Meten is weten! Vanuit ons werkveld krijgen we regelmatig signalen dat organisaties niet goed weten wat je kunt doen aan werken onder invloed. Met de Monitor willen we een breder beeld creëren: hoe gaan Nederlandse organisaties om met werken onder invloed, de risico’s en de potentiële gevolgen daarvan? En wat willen organisaties daaraan veranderen, wat staat ze in de weg en wat hebben ze daarvoor nodig?

Waar worden mijn antwoorden voor gebruikt?

Met jouw antwoorden maken we een eindrapport waarin we de situatie rondom werken onder invloed in kaart brengen.

Hoe zorgt Trafieq ervoor dat mijn antwoorden anoniem zijn?

We vragen niet naar je naam of naar de naam van je organisatie. Je e-mailadres gebruiken we alleen om het eindrapport op te sturen.

Er speelt nu al iets in onze organisatie, kunnen jullie helpen?

Waarschijnlijk wel. Neem contact op of vraag een gratis adviesgesprek aan.

Wat kunnen jullie voor ons betekenen als het gaat om werken onder invloed?

We kunnen jullie helpen bij het opstellen van alcohol-, drugs- en medicijnenbeleid en het onder de aandacht brengen daarvan. Ook geven we voorlichting en trainingen aan medewerkers en leidinggevenden. Daarnaast biedt Trafieq coachingstrajecten om medewerkers te behouden.

Staat jouw vraag er niet tussen of wil je iets anders weten?
Neem contact op met Marian de Kort!

Bel 030 - 30 70 203
LinkedIn
Stuur bericht